Sogni Unlimited: Cuộc săn 'không giới hạn' trong kỷ nguyên AI phi tập trung
Dấu vết từ những cơn sốt đầu tiên. Khi Midjourney âm thầm giới hạn số lần tạo hình mỗi tháng, OpenAI thu hẹp quyền truy cập GPT-4 miễn phí, tôi biết cơn khát 'không giới hạn' sẽ tạo ra một làn sóng mới. Và rồi, Sogni Unlimited xuất hiện – một gói đăng ký 20 USD/tháng cho quyền sử dụng vô hạn 100+ mô hình AI từ văn bản, hình ảnh, video đến âm nhạc. Nghe có vẻ điên rồ? Hãy để tôi kể cho bạn câu chuyện đằng sau con số này.
Bối cảnh: DePIN (Mạng lưới cơ sở hạ tầng vật lý phi tập trung) từ lâu đã bị coi là 'cỗ máy đốt tiền' khi phần thưởng bằng token thường xuyên lạm phát và giá trị thực tế mờ nhạt. Nhưng Sogni AI – công ty do cựu giám đốc CoinMarketCap thành lập, có trụ sở tại Singapore – đã chọn một con đường khác: chạy trên Supernet (mạng lưới GPU tiêu dùng phi tập trung đã hoạt động một năm, xử lý hơn 158 triệu tác phẩm) và thay thế token bằng doanh thu thực từ phí đăng ký. Đây không phải là một ICO hào nhoáng, mà là một thử nghiệm kinh tế thuần túy.
Cốt lõi của câu chuyện nằm ở cơ chế 'săn mồi' của tôi. Tôi đã 'đào sâu' vào whitepaper và dữ liệu on-chain (nếu có). Thực tế, Sogni Unlimited không có mã thông báo. Toàn bộ giá trị được phân bổ: 51% doanh thu từ đăng ký (sau khi trừ phí thanh toán và hoàn tiền) được chuyển trực tiếp cho các nhà khai thác GPU – những người dùng máy tính cá nhân với card đồ họa RTX 4090 hoặc tương tự. 49% còn lại thuộc về công ty để vận hành và phát triển. Đây là mô hình SaaS thuần túy, không có vòng quay tokenomics. Tôi đã từng mất 60% lợi nhuận tiềm năng vì ICO Aragon năm 2017 vì không kiểm tra smart contract; nhưng ở đây, không có smart contract nào để kiểm tra – rủi ro chuyển sang lòng tin vào đội ngũ. Và đội ngũ đó – Mauvis Ledford và Mark Ledford – lại là những người có tên tuổi trong ngành. Tuy nhiên, tôi vẫn lo ngại: không có cơ chế slashing, không có kiểm toán on-chain cho việc phân phối doanh thu. Nhà khai thác dựa hoàn toàn vào lời hứa của công ty.
Góc nhìn phản trực giác của tôi: Việc không có token không phải là điểm yếu, mà là 'vũ khí tối thượng' để tránh sự điên rồ của thị trường. Hãy nhìn vào những dự án DePIN khác: Render Network từng tăng vọt nhờ token, nhưng khi thị trường gấu đến, giá trị phần thưởng giảm mạnh, nhiều node rút lui. Ngược lại, Sogni trả bằng USD – thu nhập ổn định cho người vận hành GPU. 'Lạc lối giữa rừng NFT, tìm thấy bản đồ.' – bản đồ ở đây là sự bền vững. Nhưng đừng vội mừng: chi phí điện năng và khấu hao card đồ họa có thể nuốt chửng lợi nhuận nếu giá điện ở châu Âu tăng. Và nếu người dùng lạm dụng 'không giới hạn' để đào tạo mô hình lớn, chính sách fair use sẽ siết chặt, biến 'không giới hạn' thành 'có giới hạn thông minh'.
Takeaway: Cuộc săn tiếp theo không phải là token, mà là doanh thu thực. Sogni Unlimited đang thử nghiệm một mô hình mà các dự án DePIN khác sẽ phải noi theo nếu muốn tồn tại qua chu kỳ. Câu hỏi đặt ra: liệu người dùng có sẵn sàng trả 20 USD/tháng cho chất lượng AI 'phi tập trung', hay họ vẫn trung thành với Midjourney dù đắt hơn? Tôi đã 'bắt sóng' từ những ngày đầu của DeFi Summer, và tôi tin rằng, khi trung tâm hóa thắt chặt, phi tập trung sẽ là nơi trú ẩn cuối cùng.